Linux’ta Klasör Boyutu Nasıl Öğrenilir (du -sh)

Son doğrulama: Eylül 2026 · Ubuntu 24.04 test sunucusunda denendi

Hızlı çözüm

Linux klasör boyutu öğrenme işleminin en pratik yolu du -sh <klasör> komutudur; -s yalnızca özet toplamı, -h boyutu KB/MB/GB gibi okunabilir birimde gösterir. Bir dizinin altındaki her alt klasörü ayrı ayrı görmek için du -h --max-depth=1 <klasör> | sort -rh kullanın.

  1. du -sh /var/log gibi bir komutla tek bir klasörün toplam boyutunu görün.
  2. En çok yer kaplayan alt klasörleri bulmak için du -h --max-depth=1 /var | sort -rh çalıştırın.
  3. Genel disk doluluğunu df -h ile karşılaştırıp klasör boyutunun diskin ne kadarını kapladığını anlayın.
Panel Yok — VPS/VDS yönetimsizdir; işlem işletim sistemi üzerinden yapılır
Sistem Ubuntu 22.04/24.04, Debian 12, AlmaLinux 8/9, Rocky 9 (coreutils du her dağıtımda yerleşik)
Yetki Sunucunuzun herhangi bir kullanıcısı; sistem klasörleri için sudo gerekebilir
Narhost ürünü VPS Sunucu, VDS Sunucu

Başlamadan önce

  • Sunucunuza SSH ile bağlı olun.
  • Ölçmek istediğiniz klasörün tam yolunu bilin (pwd ile bulunduğunuz dizini görebilirsiniz).
  • Çok büyük dizinlerde (ör. kök /) du taramasının birkaç dakika sürebileceğini unutmayın.

Linux Klasör Boyutu Öğrenme Ne İşe Yarar

Linux klasör boyutu öğrenme ihtiyacı genellikle disk doluluğu bir uyarıya ya da hataya dönüştüğünde ortaya çıkar: hangi dizinin diskin çoğunu kapladığını bulmadan yer açmak mümkün değildir. ls -l yalnızca dosya boyutlarını listeler, alt klasörleri toplamaz; du (disk usage) komutu ise bir dizin ağacındaki tüm dosyaları toplayıp gerçek disk kullanımını verir.

du ile df farklı şeyler ölçer: df -h bir dosya sisteminin (bölümün) toplam doluluğunu gösterir, du -sh <klasör> ise o dosya sistemi içindeki tek bir klasörün ne kadar yer kapladığını gösterir. Disk dolu uyarısı aldığınızda önce df -h ile hangi bölümün dolduğunu, sonra du ile o bölüm altında hangi klasörün suçlu olduğunu bulursunuz.

Linux klasör boyutu öğrenme akış şeması — du -sh ile ölçüm, alt klasör sıralama, kök dizin taraması ve disk doluluğu karşılaştırma adımları
Tek klasörden disk doluluğuna dört adım: du ve df ile suçlu klasörü bulun.

Adım Adım Klasör Boyutu Ölçme

1. Tek Bir Klasörün Toplam Boyutunu Görün

  1. Klasör yolunu belirterek çalıştırın:
    du -sh /var/log

    Beklenen sonuç (test sunucusunda alınan gerçek çıktı): 48M /var/log. -s alt klasörleri tek toplamda birleştirir, -h baytı insan tarafından okunabilir birime (K/M/G) çevirir.

  2. Klasörün içine girip parametresiz de çalıştırabilirsiniz:
    cd /etc && du -sh

    Beklenen sonuç (test sunucusunda alınan gerçek çıktı): 6.3M . — bulunduğunuz dizinin toplam boyutu.

2. En Büyük Alt Klasörleri Sıralayın

  1. Bir üst dizindeki tüm alt klasörleri boyuta göre sıralayın:
    du -h --max-depth=1 /var | sort -rh

    Beklenen sonuç (test sunucusunda alınan gerçek çıktı, kısaltılmış): 378M /var, 188M /var/lib, 141M /var/cache, 48M /var/log, 1.0M /var/backups. --max-depth=1 yalnızca bir seviye alt klasörü sayar, sort -rh insan-okunabilir boyutları büyükten küçüğe dizer.

  2. Aynı sıralamayı kök dizinde tekrarlayarak hangi ana klasörün diski doldurduğunu bulun:
    du -h --max-depth=1 / 2>/dev/null | sort -rh | head -10

    Beklenen sonuç: /var, /usr, /home gibi klasörler boyuta göre sıralı listelenir; 2>/dev/null izin hatası veren sistem dizinlerinin ekranı kirletmesini engeller.

3. Genel Disk Doluluğuyla Karşılaştırın

  1. Dosya sistemlerinin toplam doluluk oranını görün:
    df -h

    Beklenen sonuç (test sunucusunda alınan gerçek çıktı, kısaltılmış): /dev/mapper/ubuntu--vg-ubuntu--lv 196G 3.9G 184G 3% /. “Use%” sütunu bölümün ne kadarının dolu olduğunu gösterir; bir klasörün du ile ölçtüğünüz boyutunu bu toplamla karşılaştırarak oranını anlarsınız.

Doğrulama

Sonuç

du -sh <klasör> beklediğiniz büyüklükte bir sayı döndürüyor ve du -h --max-depth=1 çıktısındaki alt klasör toplamları üst klasörün toplamına yakınsa (birkaç MB’lık fark normaldir, aynı anda değişen dosyalardan kaynaklanır) ölçüm doğrudur.

Hâlâ Çözülmediyse

  • “Permission denied” hataları çıktıyı kirletiyor. Sistem klasörlerinde sudo du -sh <klasör> kullanın ya da hataları 2>/dev/null ile gizleyin.
  • du çok yavaş çalışıyor. Çok sayıda küçük dosya içeren bir dizindesinizdir (ör. e-posta kuyruğu, log arşivi); du her dosyayı tek tek okur, bu normal bir gecikmedir.
  • Boyutu ölçtüm ama disk hâlâ dolu görünüyor. Silinmiş ama hâlâ bir süreç tarafından açık tutulan dosyalar disk alanını serbest bırakmaz; ilgili servisi yeniden başlatmanız gerekebilir.
  • Disk gerçekten yetersiz kaldı. Büyüklüğü artırmak için disk genişletme adımına geçin.

Narhost desteği

Talebe şunları ekleyin: sunucunuzun IP adresi, ölçtüğünüz klasör yolu, du -sh ve df -h çıktılarının tamamı.

Destek talebi aç

Sıkça sorulan sorular

du ile ls -la aynı şeyi mi gösterir?

Hayır. ls -la her dosyanın kendi boyutunu listeler ve alt klasörleri toplamaz; du -sh ise bir dizin ağacındaki tüm dosyaları toplayarak gerçek disk kullanımını verir.

du -sh çıktısı ile dosya yöneticisindeki boyut neden farklı çıkabilir?

du diskte fiilen ayrılan blok boyutunu sayar, bazı arayüzler ise dosyaların “mantıksal” boyutunu gösterir; küçük dosyalarda blok yuvarlaması yüzünden birkaç KB fark normaldir.

En büyük tek tek dosyaları nasıl bulurum, klasör değil?

du yerine find <klasör> -type f -exec du -h {} + | sort -rh | head -10 komutuyla bir dizindeki en büyük tekil dosyaları listeleyebilirsiniz. Komutun tüm parametreleri du’nun resmi man sayfasında listelidir.

Bu makale sorununuzu çözdü mü?

Çözemediniz mi?

Teknik ekibimiz sunucu tarafındaki ayarları sizin için kontrol edebilir. Destek talebinizde alan adınızı ve aldığınız hata metnini paylaşmanız süreci hızlandırır.

Etiketler: du

İlgili çözümler