Kısaca özet
- En popüler domain uzantıları arasında .com hâlâ açık ara önde; dünya genelinde kayıtlı alan adlarının yaklaşık yarısı bu uzantıyı kullanıyor.
- Türkiye’de faaliyet gösteren bir işletme için sıralama genelde .com, .com.tr ve .net biçiminde kurulur.
- .com.tr almak için eskiden belge gerekiyordu; 2022’den beri belgesiz başvuru yapılabiliyor ve kayıt “ilk gelen alır” esasına göre işliyor.
- Uzantının kendisi sıralamaya doğrudan etki etmez, ama .tr uzantıları Türkiye aramalarında yerel sinyal taşır.
- .org, .net, .info gibi uzantılarda kayıt kısıtı yoktur; kurumsal algı farkı teknik bir zorunluluktan değil alışkanlıktan gelir.
- Marka koruması için asıl uzantıyla birlikte yaygın yazım hatalarını ve komşu uzantıları da kaydetmek yaygın bir uygulamadır.
Alan adı ararken karşınıza onlarca uzantı çıkar. Bir kısmı herkese açıktır, bir kısmı belirli ülkeye ya da sektöre aittir, bir kısmı ise yalnızca isim benzerliği için tercih edilir. Yanlış seçim, yıllarca taşıyacağınız bir adres anlamına gelir. Bu rehberde en popüler domain uzantılarını, hangi durumda hangisinin uygun olduğunu ve .tr tarafındaki güncel kuralları anlatıyoruz.
En popüler domain uzantıları hangileridir?
Üst düzey alan adlarının tam listesi ve tanımları ICANN tarafından yayımlanıyor. Kayıt sayısına göre bakıldığında tablo uzun yıllardır benzer duruyor. .com açık ara önde; onu .net, .org ve ülke uzantıları izliyor. Türkiye özelinde .com.tr kurumsal kullanımda güçlü bir konuma sahip.
| Uzantı | Anlamı | Kimler kullanır | Kayıt kısıtı |
|---|---|---|---|
| .com | Ticari | Her tür işletme ve proje | Yok |
| .com.tr | Türkiye ticari | Türkiye’de faaliyet gösterenler | Belgesiz başvuru mümkün |
| .net | Ağ altyapısı | Teknoloji firmaları, .com alınamayanlar | Yok |
| .org | Kâr amacı gütmeyen | Dernek, vakıf, topluluk | Yok |
| .info | Bilgi | Rehber ve bilgi siteleri | Yok |
| .biz | İş | Küçük işletmeler | Yok |
| .online / .site | Genel | Yeni projeler, kampanya siteleri | Yok |
| .gov.tr / .edu.tr | Kamu ve eğitim | Resmî kurumlar, üniversiteler | Belge zorunlu |
.com mu .com.tr mi?
Türkiye’de hizmet veren bir işletme için ikisi de savunulabilir. .com uluslararası tanınırlığı yüksek, akılda kalıcı ve yazması kolaydır. .com.tr ise adresin Türkiye merkezli olduğunu doğrudan söyler; kurumsal yazışmalarda ve yerel aramalarda güven duygusu yaratır.
Yaygın yaklaşım ikisini birden almaktır: birini asıl adres yapıp diğerini ona yönlendirmek. Böylece hem marka korunur hem ziyaretçi hangi uzantıyı yazarsa yazsın doğru yere ulaşır. Yönlendirme kalıcı olarak yapıldığında arama motorları iki adresi ayrı içerik saymaz.
Bilgi
.com.tr başvurusu 2022 yılından bu yana belge istemeden yapılabiliyor. Kayıt “ilk gelen alır” esasına geçti; yani adı önce başvuran alır. Belgesiz başvurunun ayrıntılarını ve istisnalarını belgesiz .tr domain sayfamızda bulabilirsiniz.
Uzantı seçimi SEO’yu etkiler mi?
Uzantının kendisi bir sıralama sinyali değildir. Google, .com ile .xyz arasında doğrudan bir tercih yapmaz; içerik kalitesi, teknik altyapı ve bağlantı profili belirleyicidir. Ancak iki dolaylı etki vardır.
Birincisi, ülke uzantıları coğrafi hedefleme sinyali taşır. .com.tr uzantılı bir site Türkiye aramalarında yerel olarak değerlendirilir. İkincisi, kullanıcı davranışı: arama sonuçlarında tanıdık bir uzantı gören kullanıcı daha yüksek oranda tıklar. Bu tıklama farkı zamanla sıralamaya yansıyabilir. Hosting tarafının sıralamaya etkisini ayrı bir yazıda ele aldık.
Örnek senaryo
Bir mobilya üreticisi ihracata başlarken mevcut .com.tr adresinin yanına .com uzantısını da aldı. Türkçe siteyi .com.tr üzerinde tuttu, İngilizce siteyi .com üzerinde yayımladı. İki adres birbirine yönlendirilmedi; her biri kendi diline hizmet etti. Böylece Türkiye aramalarında yerel sinyal korunurken yurt dışı aramalarında uluslararası adres öne çıktı.
Yeni uzantılar riskli mi?
.online, .site, .store, .tech gibi uzantılar son yıllarda yaygınlaştı. Teknik olarak hiçbir dezavantajları yok; aynı hızda çözümlenir, aynı şekilde sertifika alır. Dikkat edilmesi gereken iki nokta var.
Birincisi fiyat yapısı: bu uzantıların bazıları ilk yıl çok düşük fiyatla sunulup yenilemede belirgin şekilde artar. İkincisi ilk yıl sonrası algı: bazı kullanıcı grupları alışık olmadıkları uzantıya temkinli yaklaşır. Kampanya siteleri ve kısa ömürlü projeler için uygun, uzun soluklu kurumsal kimlik için ikinci sırada değerlendirilmelidir.
Dikkat
Alan adı fiyatlarında ilk yıl ile yenileme bedeli farklı olabilir. Kaydı yapmadan önce yenileme fiyatını da öğrenin. Alan adı maliyetlerinin nasıl oluştuğunu domain maliyeti yazımızda anlattık.
Marka korumak için kaç uzantı almalı?
Bütçe elverdiği ölçüde asıl uzantıyla birlikte en yaygın iki üç alternatifi almak yerleşik bir uygulamadır. Öncelik sırası genelde şöyledir: asıl adres, aynı ismin .com.tr ya da .com karşılığı, sonra sektöre uygun bir alternatif.
Yaygın yazım hatalarını da kaydetmek büyük markalarda görülen bir yöntemdir; küçük işletmeler için genelde gereksiz maliyet olur. Sahip olduğunuz alan adının kime kayıtlı göründüğünü WHOIS sorgulama ile kontrol edebilirsiniz.
Sonuç
Türkiye’de faaliyet gösteren çoğu işletme için doğru kurulum, .com ve .com.tr uzantılarını birlikte almak ve birini asıl adres seçmektir. Bu, hem marka korumasını hem yerel sinyali aynı anda sağlar.
Alan adı seçerken kontrol listesi
- İsmi kısa, telefonda söylenebilir ve yazımı tek türlü tutun.
- Türkçe karakter ve tire kullanmaktan kaçının.
- Asıl uzantının yanında en az bir alternatifi de kaydedin.
- Yenileme fiyatını kayıt öncesinde öğrenin.
- İsmin marka olarak tescilli olup olmadığını kontrol edin.
- Kayıt bilgilerinde güncel bir e-posta adresi kullanın; yenileme uyarıları oraya gider.
- Gizlilik hizmetinin uzantıda destekleniyor olup olmadığına bakın.
Sıkça sorulan sorular
En popüler domain uzantıları arasında hangisi seçilmeli?
Hedef kitleniz Türkiye ise .com ve .com.tr birlikte değerlendirilmelidir. Yurt dışına açılma ihtimali varsa .com asıl adres yapılır. Uzantının kendisi sıralamaya doğrudan etki etmez; ziyaretçi algısı ve yerel sinyal üzerinden dolaylı katkı sağlar.
.com.tr almak için belge gerekiyor mu?
2022’den bu yana belgesiz başvuru yapılabiliyor ve kayıt “ilk gelen alır” esasına göre işliyor. Yalnızca .gov.tr ve .edu.tr gibi kısıtlı uzantılarda belge zorunluluğu sürüyor.
Aynı ismi birden fazla uzantıyla almak gerekli mi?
Zorunlu değil ama yaygın. Asıl adresin yanında bir alternatif almak, başkasının benzer adresle marka karışıklığı yaratmasını engeller. İkinci adres genelde asıl adrese kalıcı olarak yönlendirilir.
Alan adımı başka firmaya taşıyabilir miyim?
Evet. Transfer için mevcut sağlayıcıdan bir yetkilendirme kodu alınır ve yeni sağlayıcıya verilir. Süreç genelde birkaç gün sürer ve alan adının süresine bir yıl eklenir. Adımları transfer süreci yazımızda anlattık.
Alan adı süresi dolarsa ne olur?
Süre dolduğunda adres hemen serbest kalmaz; önce belirli bir kurtarma dönemi başlar ve bu dönemde ek ücretle yenilenebilir. Kurtarma süresi de dolarsa adres yeniden kayda açılır ve bir başkası alabilir.
Narhost’ta
Yüzlerce uzantıda alan adı kaydı yapabilir, .com.tr başvurunuzu belge istemeden tamamlayabilirsiniz. Kayıt sonrası yönetim panelden yapılır.